De politieke situatie van nederland

De politieke situatie van Nederland in de jaren '30.

Zoals al eerder in het werkstuk staat, heerst er in de jaren '30 een economische crisis. Deze crisis levert natuurlijk economische problemen, maar ook problemen op politiek gebied. Het regerende kabinet dat in deze tijd regeerde was het kabinet-Ruijs de Beerenbrouck III.

Dit kabinet bestond uit de volgende partijen: Roomsch-Katholieke Staatspartij (RKSP), Anti-Revolutionaire Partij (ARP) en het Christelijk-Historische Unie (CHU). De RKSP was de grootste van deze drie. Dit kabinet wilde ervoor zorgen dat Nederland uit de crisis kwam en deed dit door een aantal veranderingen in wetten. Er kwam bijvoorbeeld in 1931 een Tarwewet, deze kwam omdat Nederland de gulden niet wou devalueren. De wet hield in dat er een minimale prijs was voor bijvoorbeeld 100 kg graan. Zoals al eerder vermeld staat wou Nederland de gulden niet devalueren, men zag dit als muntvervalsing, en het verraden van hun eigen munt.

Kabinet-Colijn II (26 mei 1933) met als Minister-president de heer Colijn, had nog een aantal andere ideeën om de crisis door te komen. Het kabinet onder leiding van Colijn bezuinigde op vooral de salarissen van ambtenaren, uitkeringen en ook op het onderwijs. De heer Colijn was voor de gouden standaard, alleen in 1936, zag het kabinet-Colijn III (31 juli 1935) het als enigste optie de Nederlandse gulden alsnog te devalueren. Hierdoor daalde de waarde van de gulden met maarliefst 20%. Het kabinet koos ervoor de gulden toch te devalueren, omdat de waarde van de gulden zo hoog bleef was er bijna geen export meer in Nederland, wat de crisis nog langer zou laten duren omdat er geen geld in het land kwam.

De aanhoudende crisis zorgt ervoor dat Colijn een belangrijke positie in de Nederlandse samenleving krijgt. Hij blijft doorgaan met de bezuinigingen , alleen komt er geen vooruitgang. Er moeten veel bedrijven sluiten, de scheepsbouw ligt plat, en er zijn gigantisch veel werklozen. De werklozen zijn niet blij met deze situatie, en het parlementaire democratische kabinet wordt aansprakelijk gesteld. Colijn daarentegen neemt deze situatie van de werklozen niet serieus, en werd hoe gek het ook is vaak bewonderd door de bevolking. Dit kwam omdat hij een man was die heel serieus en streng was en zich aan zijn principes hield. Colijn was de man die Nederland in deze moeilijke tijd probeerde staande te houden. Maar jammer genoeg was niet iedereen tevreden met de manier waarop Colijn bezuinigde en strikt aan zijn principes hield. Het parlementaire democratie werkte niet meer waardoor er naar andere landen werd gekeken. Zo werd er bijvoorbeeld naar de communistische Sovjet-Unie, en de Duitse nazi's, die de democratie afschafte.

De Nederlandse bevolking zag dat het beter ging met Duitsland. De Nederlanders zien dat het in Duitsland wel goed gaat met de arbeiders, en omdat er in Duitsland sprake was van een nationaal socialistische samenleving, kreeg de nationaal socialistische partij in Nederland: de NSB (Nationaal-Socialistische Beweging) veel aanhangers. De NSB wordt vanaf 14 december 1931 benoemd als officiële partij, met als leider Anton Mussert. Vóór 14 december 1931 spraken we van een stichting. De NSB was een partij die niet de typische nationaal-socialistische elementen als rassenleer en anti-semitischme had. Mussert stelde de zelfde standpunten voor als andere nationaal-socialistische partijen in Nederland uit de jaren '30. Zijn standpunten waren: een krachtige staatsbestuur, kleinere verschillen tussen bevolkingsklassen, arbeidsplicht en misschien wel de belangrijkste het hebben van één sterke leider. En dit waren precies de wensen die de Nederlandse bevolking had, omdat Mussert liet zien dat hij bewust was van de problemen waar de bevolking in zat en hij ook een sterke leider was. Hier was de Nederlandse bevolking naar op zoek één sterke leider die liet zien dat hij bewust was van de problemen waar de Nederlandse bevolking mee te kampen had.

Zoals te zien is op het plaatje hiernaast (zie bron: rechts), stijgt het ledental enorm binnen drie jaar tijd. De grote stijging van het ledental is te verklaren doordat Mussert vanaf 1933 geen echte doelen meer had. Mussert zette de parlementaire democratie in een slecht daglicht, waardoor het bij de Nederlandse bevolking zo overkwam dat de parlementaire democratie niet deugde. Doordat de bevolking het vertrouwen in de parlementaire democratie verloor en de crisis nog aanhoudend bleef, kreeg men interesses in de NSB die zich inspeelde op de behoeftes van de Nederlandse bevolking. Dit verklaart waarom de aanhang en het ledental van de NSB zo sterk steeg in een korte periode (zie bron: rechtsboven). De aanhang bestond vooral uit mensen die onder het middenklasse zaten, dan spreken we over middenstanders, kleine boeren en ambtenaren. Er waren zelfs joden lid van deze partij. Ook was het zo dat er leden werden geworven door de WA, Weer-Afdeling en de Nationale Jeugdstorm (die deed dit met de jeugd). De WA en Jeugdstorm wierf leden door het weekblad, Volk en Vaderland, aan de man te brengen en rellen uitlokten om de democratie in een slecht daglicht te zetten.

Het plaatje (links) laat weer wat anders zien dan een stijging, hier is sprake van een daling van het ledental. De nationaal-socialistische partij begon veel aanhangers te krijgen, maar aan deze kleurrijke periode kwam rond 1936 een eind. De rollen werden omgedraaid en in plaats van dat de democratische partijen in een slecht daglicht werden gezet, werd de NSB in een slecht daglicht gezet. De regering kwam met een aantal maatregelen tegen de WA en de Jeugdstorm, de politieke partijen richten zicht uitvoeriger en scherper tegen de NSB dan te voren. Speciale organisaties als Eenheid door Democratie en het Comité van Waakzaamheid van anti-nationaal-socialistische geleerden op politiek gebied, richtten zich nu systematisch tegen de NSB. de Eenheid door Democratie en het Comité van Waakzaamheid van anti-nationaal-socialistische geleerden berichten over de concentratiekampen en de maatregelen tegen de joden in Duitsland onder leiding van Hitler. De NSB geïnspireerd door de Duitse partij NSDAP kwam nu in een slecht daglicht te staan omdat de Nederlandse bevolking door deze berichten aan het denken werd gezet. De Nederlandse bevolking koos nog wel voor de NSB maar in mindere mate, voor de provinciale verkiezingen in 1935 werd er maar liefst met 8% gemiddeld op de NSB gestemd, en in 1937 was dit gehalveerd tot 4%.

Verdere ontwikkelingen binnen de NSB en met de parlementaire democratie zullen niet zichtbaar worden, het is oorlog in Nederland!

De politieke situatie van Nederland in de Tweede Wereldoorlog

Uit het voorgaande stuk over de economische situatie van Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog werd duidelijk hoe Duitsland Nederland bezette, er werd gevochten en Hitler, de Duitse leider, verwachtte Nederland binnen één dag te kunnen bezetten. Dit gebeurde niet, wat leidde tot een "ultimatum". Ondanks het akkoord gaan met dit "ultimatum", door de koningin Wilhelmina, werd Rotterdam eerst en vervolgens Zeeland gebombardeerd. Na deze bombardementen was Nederland bezet. Door de bezetting kreeg Nederland een Duits bestuur, een Duits burgerlijk bestuur.

Hitler stelde Seyss-Inquart op als rijkscommissaris van dit burgerlijk bestuur, en nog vier andere ministers die allen hun eigen taken hadden. De NSB was teleurgesteld omdat ze verwachtte dat ze in het bestuur van Nederland zouden komen, omdat ze bijna de zelfde ideeën als de NSDAP (de Duitse versie van de NSB), alleen was dit niet het geval. Na de bezetting van Nederland door Duitsland was de democratie helemaal afgeschaft, en hoopte Seyss-Inquart de Nederlandse bevolking voor het nationaal-socialisme te winnen. Seyss-Inquart bood bijvoorbeeld in juli 1940 een alternatief voor de Nederlandse beroepsmilitairen, hij richtte de Nederlandse Opbouwdienst op, het was een organisatie die kon worden ingezet op plekker waar oorlogsschade hersteld moest worden. De Nederlandse Opbouwdienst werd op 23 mei 1941 omgevormd tot de Nederlandse Arbeidsdienst (NAD). Het begon allemaal als een vrijwillige organisatie, maar het werd langzaam maar zeker een verplichting om te werken voor de NAD. Het werd vanaf 1942 verplicht om in bepaalde categorieën arbeid te verrichten. De NAD raakte volledig onder Duitse invloed. Er kwam in 1944 een einde aan de NAD, alle leden van de NAD werden overgeplaatst naar de "Reichsarbeitsdienst", dit was een Duitse versie van de NAD.

In het eerste jaar 1940-1941 was er weinig van de bezetting in Nederland te merken. Het leven van de Nederlanders ging weer redelijk normaal verder en soldaten die vast zaten werden zelfs vrijgelaten. Het nieuwe Duitse bestuur kon natuurlijk niet helemaal niks laten merken van de bezetting, dus voerde het Duitse bestuur een paar nieuwe regels in:

  1. Je was verplicht een paspoort bij je te hebben, had je die niet bij je als de politie ernaar vroeg kon je opgepakt worden en naar een werkkamp gestuurd worden.
  2. Alle politieke partijen, behalve de NSB, werden afgeschaft. Dit omdat volgens de nationaal-socialistische denkwijze er maar één politieke partij en één leider moest zijn. En de NSB was geïnspireerd door de Duitse NSDAP, dus had dezelfde doelen voor ogen.
  3. Ariërsverklaring, als je als ambtenaar in dienst wou moest je een stamboom laten zien, zodat er kon worden gezien van wie jij de nakomeling was. Als jood kreeg je geen kans meer als ambtenaar, want alle joodse ambtenaren werden ontslagen.
  4. Censuur, de Duitsers bepalen wat er op de radio komt en in de kranten komt. Dit was bedoelt om de Duitsers in een goed daglicht te zetten door alleen maar positieve dingen over de Duitsers te zeggen.
  5. Er werd een avondklok ingesteld, zodat dingen die gebeuren waarvan de Nederlanders niks mogen weten, niet openbaar worden gemaakt.
  6. Distributie uitbereiding, door de bezetting was er geen import meer naar Nederland, waardoor producten schaars werden ( zie economie tijdens WOII) en er een bonnensysteem kwam voor deze schaarse producten.
  7. Joden moesten naar Amsterdam verhuizen, omdat de joden dan allemaal bij elkaar waren en geregistreerd konden worden om later makkelijk naar concentratiekampen gebracht te worden.

Na deze nieuwe regels worden de Joden steeds meer onderdrukt, en mogen de Joden haast niks meer. Joden mogen niet meer werken, ze worden overal ontslagen. De Nederlandse bevolking mag niks kopen uit een winkel waarvan een Jood de eigenaar is, en er zijn zelfs plekken waar Joden niet meer welkom zijn. Een Nederlandse aanhanger van de Duitsers (zwarthemden) komt om het leven als hij ruzie krijgt met de Joodse eigenaar van een ijssalon. De Joodse eigenaar verdedigd zich met een giftige gas, een ammoniakgas, waardoor de Nederlander om het leven komt. Als "wraak" worden er 425 Joodse mannen opgepakt door deze "zwarthemden" en naar een kamp gestuurd. Veel Nederlanders vonden dat het Duitse bestuur te ver ging, en wou daarom in opstand komen, ze leefden eigenlijk in een verzuilde samenleven, maar ze begonnen zich toch samen tegen de Duitse bezetting te verzetten. Deze opstand heette de Februariopstand en was aan de gang op 25 en 26 februari 1941. De Februaristaking, kwam mede opgang door de illegale "Communistische Partij", die sinds juli 1940 illegaal bleef bestaan.

De Duitsers hadden deze staking niet zien aankomen, en besloten nu harder tegen de Nederlandse bevolking op te treden. Door deze opstand werd Nederland pas op een nationaal-socialistische manier bestuurd, Nederland werd een tweede Duitsland. Kranten, Hitler wilde er niks van weten. Er was één radiostation het Rijksradio, die alleen goede dingen liet horen over Duitsland. Het gemeentebestuur en provinciale bestuur werden ook bij al deze veranderingen afgeschaft. Duitsland begon nu gebruik te maken van de bezette Nederlanders, en gebruikte Nederlanders om in Duitse oorlogsfabrieken te gaan werken, vooral werden de Nederlanders gebruikt om wapens te maken. Nog een verandering die Hitler in Nederland invoerde was de verplichte arbeidsplicht de zogehete "arbeidseinsatz", wat inhield dat iedere jongen die ouder was dan 18 jaar, VERPLICHT zes maanden in een Duits bedrijf of een Duitse fabriek moest werken. Veel jongeren gaan onderduiken, en hopen hiermee de verplichte arbeidsplicht te ontlopen. De verplichting leidt tot een nieuwe opstand, omdat jongeren, maar ook oud-militairen niet voor Duitse bedrijven willen werken. Deze opstand wordt de "April / mei staking" genoemd, en vindt plaats in 1943.

Ook deze staking leidt weer tot een hardere aanpak tegen de Nederlanders. Het gevolg hier was dat de Duitsers juist nog beter op de "Arbeidseinsatz" gingen letten, dus er was bijna geen ontkomen meer aan. De Duitsers werden ook steeds minder vriendelijk, en ze werden ook veel strenger.

Er kwam een keerpunt voor de Duitsers, Amerika was nu ook betrokken bij de oorlog en stond aan de kant van Nederland. Na D-Day op 6 juni 1644, het begin van de bevrijding van Nederland, komt de bevrijding in zicht. De Duitsers merken dit ook en raken in paniek. Niet alleen de Duitsers raken in paniek maar ook de door Duitse geïnspireerde partij NSB raakt in paniek, omdat door de jaren heen duidelijker werd dat de NSB aan de Duitse kant stond, en de NSB ook een Jodenhaat had. Dit leidde tot een groot verlies van aanhangers, omdat het heel duidelijk werd dat de nationaal-socialistische manier van regeren/bestuurd worden, niet geschikt was voor de Nederlandse bevolking. Dit was dus een groot verlies voor de NSB, en de NSB'ers vluchten daarom op 5 september 1944 ook wel bekend als "de dolle dinsdag".

De Duitsers wilden hun verlies niet inzien, en gingen nog harder en strenger optreden tegen de Nederlandse bevolking. De Duitsers plunderden Nederland leeg, en namen veel producten en materialen mee naar Duitsland. Ook de Joden werden nu in grotere mate vergast. De Duitsers werden door de Amerikanen, Fransen, Engelsen, en de Canadezen teruggedrongen naar eigen gebied. Nederland wordt al snel op 5 mei 1945 bevrijd van de Duitse bezetting. Nederland is weer vrij!

De politieke situatie van Nederland na de Tweede Wereldoorlog.

Het is circa 1945, de Tweede Wereldoorlog is voorbij, de wederopbouw van Nederland kan beginnen. Er werd niet alleen op economisch gebied gewerkt om uit de slechte situatie te komen, ook op politiek gebied werd dit gedaan. Voor de bevrijding had Duitsland Nederland in de hand maar er was wel een kabinet dat vanuit Londen werd uitgevoerd. Het kabinet-Gerbrandy III, was wettelijk het kabinet (vanuit Londen) van Nederland, maar oefende helemaal niks uit, dit kon ook niet door de Duitse bezetting. Het kabinet-Gebrandy III ontstond na het indienen van de ontslagen van de ministers van de SDAP in januari 1945. Een paar jaar later, 7 augustus 1948, werd Meneer Drees minister-president van Nederland en werd hij ook nog eens leider van vier op één volgende kabinetten namelijk: kabinet-Drees/Van Schaik, kabinet-Drees I, kabinet-Drees II, kabinet-Drees III. Deze kabinetten bestonden alle vier uit de volgende partijen: Katholieke Volkspartij (KVP), Partij van de Arbeid (PvdA), Christelijk-historische Unie (CHU), Volkspartij voor Vrijheid en Democratie (VVD). De KVP en de PvdA waren in dit kabinet de twee grootste partijen. Nederland had een redelijk lange tijd zonder een echt kabinet achter de rug, na de Tweede Wereldoorlog kwam hier verandering in.

Nederland heeft het zwaar gehad tijdens de bezetting door de Duitsers. De democratie heeft op het randje van de afgrond gelegen in de periode van de crisis van de jaren '30 en de tijdens de Tweede Wereldoorlog. De Tweede Wereldoorlog had laten zien hoe het leven in Nederland eruitziet zonder vrijheid, vrijheid van meningsuiting en hoe het is als de overheid zelf het heft in handen neemt. Voor de meeste Nederlanders was de tijd van de bezetting een strijd om te overleven, dit had vooral te maken met de schaarste van de producten. Door de samenwerking van verschillende zuilen tijdens de bezetting, tast de "echte" achterliggende gedachte van de verzuiling aan. Na de Tweede Wereldoorlog komt er een Nederlandse Volksbeweging, deze is voor iedereen voor iedereen, het maakt bij deze beweging niet uit welke zuil je komt. Het hoofddoel is niet het herstellen van de Nederlandse politiek, maar het vernieuwen hiervan. De SDAP, nam een grote stap tevens als eerste, op 9 februari 1946, om samen te werken met kleine christelijke partijen maar ook kleine liberale partijen. De partij kreeg na deze formatie een nieuwe naam: de Partij van de Arbeid (PvdA). Deze partij bleef voor de katholieken te veel afwijken van hun ideeën, het was volgens hun nog te socialistisch. De Roomsch-Katholieke Staatspartij, wou in tegenstelling tot de PvdA, zich richten tot hun eigen zuil. De naam van de Roomsch-Katholieke Staatspartij veranderde naar de Katholieke Volkspartij (KVP). Ook de liberalen binnen de PvdA namen de benen, ze kozen er alsnog voor om een eigen partij op 24 januari 1948, de Volkspartij voor Vrijheid en Democratie (VVD), op te richten. De verzuiling liet zich weer kennen, en Nederland zat weer in de zelfde situatie als voor de oorlog.

Naar mate de tijd verstrekte, circa 1948, wordt duidelijker dat Nederland voor de wederopbouw samenwerking tussen politieke partijen nodig heeft. Deze periode vanaf 1945 tot 1958 werden gekenmerkt als Rooms-Rood. De zuilen gingen meer met elkaar om waardoor de verschillen tussen de zuilen iets kleiner werden. Het kabinet dat na de oorlog een aantal keren regeerde bestond meerdere malen uit de KVP en de PvdA. Willem Drees is tien jaar minister-president, en heeft veel invloed gehad op het vernieuwen van de Nederlandse politiek. Willem Drees zorgt ervoor dat er meer sociale zekerheden komen, burgers krijgen recht op verzorging bij ziekte of ouderdom. Er kwam bijvoorbeeld een Werkloosheidswet of WW, wat inhield

Het is zo dat door Willem Drees, Nederland langzaam maar zeker zichzelf weer opbouwt, en dat Nederland ook een verzorgingsstaat begint te worden omdat de bevolking weer de vertouwen terug krijgt in de democratie en in de leiders van Nederland.

Please be aware that the free essay that you were just reading was not written by us. This essay, and all of the others available to view on the website, were provided to us by students in exchange for services that we offer. This relationship helps our students to get an even better deal while also contributing to the biggest free essay resource in the UK!